Harita · Bağ ağı
Şirketler arasındaki yaşayan bağlar: hangileri sürüyor, hangileri yeni başladı, güçleniyor, zayıflıyor ya da bitti; bir şirketin 1., 2. ve 3. seviye bağları.
Özet ve durumların isabeti
Ne olduğu: Bugün yaşayan bağ sayısı, tesadüfen beklenen sayı, doğrudan ve dolaylı bağlar, sektör ya da ortaklıkla açıklananlar ve son dönemde başlayan, biten, güçlenen, zayıflayan bağlar. Altında, geçmişte söylenen her durumun bir sonraki dönemde ne kadar tuttuğu.
Hangi veriden beslendiği: Günlük getiriler; her günün piyasa ortalaması çıkarılır ki bütün piyasayı etkileyen hareket kimseyi bağlamasın. Veri bugünden geriye 250 işlem günlük dönemlere bölünür. Sektör ve ortaklık bilgisi Ayarlar › Veri › Şirket bilgilerinden gelir.
Neyi gösterdiği: İki şirket bir dönemde, getirilerinin korelasyonu pozitif ve t 2 ve üstüyse birlikte hareket etmiştir. Bağ, son iki dönemin ikisinde de tuttuysa ya da geçmişinin çoğunda (en az 5 dönem ve %60) tutup son dönemde yine tuttuysa yaşıyordur. Yeni başladı: en fazla iki dönemdir yaşıyor. Güçleniyor, zayıflıyor: son dönemin korelasyonu önceki üç dönemden anlamlı biçimde farklı (Fisher z 2 ve üstü); yaşayan bağ son dönemde tutmadıysa da zayıflıyor sayılır. Bitti: art arda iki dönem tutmadı. Tesadüf sayısı, bir şirketin günleri başka bir dönemin günleriyle eşleştirildiğinde çıkan birliktelik oranından hesaplanır.
Buradan ne sonuç çıkarılabilir: İlişkiler yaşar ve değişir: tedarikçi değişir, iş hacmi değişir, ortaklık biter. 2015–2026 ölçümünde 2017–2019'da yaşayan 207 bağdan yalnız 71'i 2024–2026'da da yaşıyordu. Durumların isabeti ekranda yazar; yeni başlayan bir bağın sonraki dönemde de tutma olasılığı, sürüp giden ya da güçlenen bir bağınkinden düşüktür ama bağ olmayan bir çiftinkinin birkaç katıdır. Birlikte hareket bir bağın varlığını gösterir, yönünü (kimin kimi etkilediğini) göstermez.
Değişen bağlar
Ne olduğu: Başlayan, biten, güçlenen ve zayıflayan bağların listesi; üstteki düğmelerle süzülür.
Hangi veriden beslendiği: Özetle aynı hesap: 250 işlem günlük dönemlerde piyasa ortalaması çıkarılmış günlük getirilerin korelasyonu.
Neyi gösterdiği: Şeritteki her kare bir dönemdir, soldan sağa eskiden yeniye: dolu yeşil kare o dönem birlikte hareket ettikleri, gri kare etmedikleri, kesik çizgili kare verinin yetmediği dönemdir; yeşilin koyuluğu korelasyonun gücüdür. Son dönem ve önceki üç dönemin korelasyonu, bağı açıklayan bilinen neden (aynı sektör ya da ortaklık) ve bağın doğrudan mı yoksa hangi şirket üzerinden mi geldiği yazılır.
Buradan ne sonuç çıkarılabilir: Bilinen nedeni olmayan (inorganik) bir bağ; tedarikçi-müşteri ilişkisi, ortak yatırımcı tabanı ya da ortak bir ekonomik etki olabilir. Başka bir şirket üzerinden gelen bağ o şirket hesaba katılınca kaybolur; asıl ilişki aracıyladır.
Tarama günlüğü
Ne olduğu: Bağ ağı taramasının, önceki taramadan beri durumu değişen bağları tarih sırasıyla yazdığı liste.
Hangi veriden beslendiği: Her iş günü 20:00'de (Europe/Istanbul, akşam fiyat ve şirket verisinden sonra) çalışan LINKS işi; link_edge tablosu bağların son durumunu, link_event tablosu her durum değişikliğini ve görüldüğü günü tutar. İş Ayarlar › Zamanlayıcı'dan elle de başlatılabilir.
Neyi gösterdiği: Hangi gün hangi bağın başladığı, güçlendiği, zayıfladığı, bittiği ya da artık izlenmediği. İlk tarama yalnız başlangıç durumunu yazar, değişiklik saymaz.
Buradan ne sonuç çıkarılabilir: Bağlar yaşayan bir yapıdır; bu liste ağın zaman içinde nasıl değiştiğinin kaydıdır. Dönemler 250 işlem günü olduğu için bir bağın durumu gün gün yavaş değişir; bir günlük değişiklik tek başına kesin değildir, sonraki taramalarda sürüp sürmediğine bakılmalıdır.
Bağı olmayan şirketler
Ne olduğu: Yaşayan ağda hiç aktif bağı olmayan şirketler, nedenleri ve W · Ağırlıklı dalga modelinin onlara dolguyla kuvvet uygulayıp uygulamadığı.
Hangi veriden beslendiği: Aynı bağ ağı hesabı: şirketin geçmiş bağları (biten ya da zayıflayan), kendi fiyat geçmişinin kaç dönem tuttuğu ve dalganın kanıtla seçtiği dolgular.
Neyi gösterdiği: Neden: "Bağı bitti ya da zayıfladı" (hangi ortakla, ne zaman, son dönem korelasyonu), "Geçmişi kısa" (iki dönem, 500 işlem günü dolmadı), "Kalıcı bağı bulunmadı". W · Ağırlıklı dalga sütunu uygulanan dolguyu ya da "Kuvvet yok" yazar.
Buradan ne sonuç çıkarılabilir: Bağı olmayan bir şirketin fiyatı kendine özgü hareket ediyordur; bu bir hata değildir. Dolgu, bu şirketlerin geçmişte de benzer şirketlerinden geride kalınca toparlandığı ölçüldüğü için uygulanır. Hisse ekranında W seçiliyken aynı açıklama görünür.
Tedarikçi–müşteri bağları
Ne olduğu: Fiyatlardan değil kaynaklardan gelen ticari ilişkiler ve yanında iki şirketin fiyatlarda birlikte hareket edip etmediği.
Hangi veriden beslendiği: supplier_link tablosu. Yönetici elle girer ya da yapay zekaya web aramasıyla arattırır; yapay zeka yalnız takip edilen şirketler arasında, kaynağını gösterebildiği ilişkileri önerir (KAP özel durum açıklamaları, finansal rapor dipnotları, faaliyet raporları, ABD'de işlem görenlerde SEC EDGAR). Öneriler yönetici onaylayana kadar hiçbir hesaba girmez. Yalnız ücretsiz kaynaklar kullanılır.
Neyi gösterdiği: Tedarikçi → müşteri, ilişki, kaynak bağlantısı, durum (önerildi, onaylı, reddedildi), kaynağı (elle ya da yapay zeka) ve bağ ağındaki karşılığı (birlikte hareket ediyor, bitti, görülmüyor). Sürekli tarama açıksa her akşam yalnız yeni bir şey yayımlanmış şirketler aranır: KAP'ta yeni iş ilişkisi, ihale ya da sipariş bildirimi, yeni finansal rapor ya da faaliyet raporu; hiç taranmamış şirketler bir kez aranır.
Buradan ne sonuç çıkarılabilir: Fiyatlarda görünmeyen bir ilişki yanlış değildir; şirketin gelirinde küçük bir pay olabilir. Onaylı bağlar W · Ağırlıklı dalga modelinin kanıt tablosunda ayrı bir tür olarak ölçülür ve ancak iki dönemde de tutarsa dalgaya katılır. Tarama maliyeti taramayı açan yöneticinin yapay zeka seçiminden ödenir.
Şirketin bağları
Ne olduğu: Seçilen şirket merkezde; 1. halkada doğrudan bağlı şirketler, 2. ve 3. halkada onlar üzerinden ulaşılanlar. Yanında şirketin yaşayan bağları ile zayıflayan ve biten bağları.
Hangi veriden beslendiği: Yalnız doğrudan ve yaşayan bağlardan kurulan ağ üzerinde en kısa yol. Tarama yapıldıktan sonra PostgreSQL'deki Apache AGE grafından (bag_agi) Cypher sorgusuyla okunur: şirketler :Sirket düğümü, yaşayan doğrudan bağlar :DOGRUDAN kenarı, diğer bağlar :BAG kenarıdır. Henüz tarama yoksa aynı yol anlık hesaptan bulunur.
Neyi gösterdiği: Bir halkadaki şirketin üstüne gelince merkezden ona giden yol görünür (ör. THYAO → SISE → FROTO). Bir şirkete tıklayınca o şirket merkeze gelir.
Buradan ne sonuç çıkarılabilir: Bir büyük şirkette olan bir şeyin önce 1. seviyedeki şirketlerde, sonra onların bağlı olduğu şirketlerde görülmesi beklenir. Ölçümde ertesi günkü birliktelik seviye arttıkça zayıflıyor; bu, çarşaf teoreminin yayılımı için doğrudan bir işarettir, ama tek başına alım satım işareti değildir.
Haberlerden ilişkiler (yöneticiler)
Ne olduğu: Takip edilen haber kaynaklarında aynı haberde geçen şirket çiftleri, bütün borsalar birlikte; her çiftin kaç haberde geçtiği ve yapay zekanın ne bulduğu.
Hangi veriden beslendiği: relation_candidate tablosu. Şirketler haberde adıyla (yasal ekleri atılarak), "(NASDAQ: NVDA)" ve "$TGT" gibi kodlarla, Borsa İstanbul'da büyük harfli koduyla bulunur; beşten çok şirket sayan haber liste sayılır. Her gün 21:30'da en çok birlikte geçen çiftler (en az iki haber) onar onar hızlı modele sorulur.
Neyi gösterdiği: Aday çift sayısı, sorulmaya hazır ve denetlenmiş çiftler, en çok geçen otuz çift ve sonuçları: tedarikçi–müşteri, iş birliği, rakip, ortaklık ya da ilişki yok.
Buradan ne sonuç çıkarılabilir: Aynı haberde geçmek tek başına ilişki değildir; yapay zeka yalnız kaynakla gösterebildiği ilişkiyi yazar. Kaynaklı tedarikçi–müşteri ilişkisi tedarikçi bağlarına önerildi olarak düşer ve yöneticinin onayını bekler. Ücret tedarikçi taramasını açan yöneticinin hesabından ödenir ve işletmeci bütçesinin uyarı eşiğinde durur.
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Buradaki sinyaller geçmiş veriden istatistiksel modellerle üretilir, herkese aynı gösterilir ve kişiye özel değildir; mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.